പാപമോചന പ്രാർത്ഥനകൾ

 

അഹങ്കാരം – ഹൃദയത്തിന്റെ രോഗവും നാവിന്റെമുഖവും

അൽഹംദുലില്ലാഹ്

എല്ലാ സ്തുതികളും അല്ലാഹുവിനാണ്.

അവനോട് സഹായം തേടുന്നു,

നമ്മുടെ ഹൃദയങ്ങളെയും നാവുകളെയും

അഹങ്കാരത്തിൽ നിന്ന് ശുദ്ധീകരിക്കണമേ എന്ന്

പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.

അഹങ്കാരം (കിബ്ർ) മനുഷ്യന്റെ ഹൃദയത്തിൽ പതിയുമ്പോൾ

അത് ഒറ്റ രൂപത്തിൽ മാത്രം പ്രകടമാകുന്നില്ല.

ചിന്തയിൽ, വാക്കുകളിൽ, നടപ്പിൽ, വസ്ത്രധാരണത്തിൽ,

ആഡംബരത്തിൽ, ആരാധനയിൽ പോലും

അത് വ്യത്യസ്ത മുഖങ്ങളോടെ പുറത്തുവരുന്നു.

ഈ അദ്ധ്യായത്തിൽ

അഹങ്കാരത്തിന്റെ വിവിധ രൂപങ്ങൾ

ഖുർആൻ, ഹദീസ്,

സഹാബികളുടെ ചരിത്രം

എന്നിവയുടെ വെളിച്ചത്തിൽ

ക്രമമായി പരിശോധിക്കുന്നു.

1. അഹങ്കാരം: 

ഖുർആനും നബിയും ﷺ നൽകിയ നിർവചനം

റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ അഹങ്കാരത്തെ ഇങ്ങനെ നിർവചിച്ചു:

“അഹങ്കാരം എന്നത് സത്യം നിരസിക്കുകയും

മനുഷ്യരെ അവഗണിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ്.”

(സഹീഹ് മുസ്ലിം)

ഈ നിർവചനത്തിൽ

വസ്ത്രവും സമ്പത്തും

പദവിയും അധികാരവും

പറയുന്നില്ല.

പകരം,

സത്യം സ്വീകരിക്കാത്ത മനസ്സ്

മറ്റുള്ളവരെ ചെറുതായി കാണുന്ന നോട്ടം

ഇവയെയാണ് അഹങ്കാരത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ അടയാളങ്ങളായി

നബി ﷺ വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

2. വാക്കുകളിലെ അഹങ്കാരം – 

നാവിലൂടെ പുറപ്പെടുന്ന കിബ്ർ

വാക്കുകളിലെ അഹങ്കാരമാണ്

അഹങ്കാരത്തിന്റെ ഏറ്റവും സാധാരണവും

ഏറ്റവും അപകടകരവുമായ രൂപം.

ഇത് പലപ്പോഴും

“ആത്മവിശ്വാസം” എന്ന പേരിൽ

നമ്മൾ ന്യായീകരിക്കുന്നു.

അഹങ്കാരമുള്ള നാവിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ

“എനിക്ക് തെറ്റില്ല”

“ഞാൻ പറയുന്നതാണ് ശരി”

“എന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യേണ്ട”

“ഞാൻ പറഞ്ഞത് നടക്കണം”

ഇവ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന നാവ്

സത്യം കേൾക്കാൻ തയ്യാറല്ലാത്ത നാവാണ്.

ഖുർആൻ പറയുന്നു:

“ഭൂമിയിൽ നീ അഹങ്കാരത്തോടെ നടക്കരുത്.”

(അൽ-ഇസ്റാ 17:37)

അഹങ്കാരത്തോടെ നടക്കുന്നത്

കാലുകളിലൂടെയല്ല,

നാവിലൂടെയും ആകാം. 

1. "ഞാൻ" എന്ന ഭാവം (Self-Centric Speech)

അഹങ്കാരത്തിന്റെ വാക്കുകളിൽ എപ്പോഴും 'ഞാൻ' എന്ന കേന്ദ്രബിന്ദു ഉണ്ടായിരിക്കും. താൻചെയ്ത കാര്യങ്ങളെ വലുതാക്കി കാണിക്കാനും മറ്റുള്ളവരുടെ സംഭാവനകളെചെറുതാക്കാനും ഇത്തരക്കാർ ശ്രമിക്കും. ഇസ്‌ലാമിക ചരിത്രത്തിൽ ഇബ്‌ലീസ്പുറത്താക്കപ്പെടാൻ കാരണമായതും ഈ 'ഞാൻ' എന്ന വാശിയാണ്. "അവനേക്കാൾ(ആദമിനേക്കാൾ) ഉത്തമൻ ഞാനാണ്" എന്നായിരുന്നു അവന്റെ വാദം.

2. തിരുത്തലുകൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള വിമുഖത ;

നബി ﷺ പഠിപ്പിച്ച "സത്യത്തെ നിരാകരിക്കുക" എന്നതിന്റെ പ്രായോഗിക രൂപമാണിത്.

ഒരു തെറ്റ് ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചാൽ അത് അംഗീകരിക്കുന്നതിന് പകരം, അത് പറഞ്ഞ വ്യക്തിയുടെപദവിയെയോ അറിവിനെയോ ചോദ്യം ചെയ്യുക.

നിനക്കെന്തറിയാം?", "എന്നെ പഠിപ്പിക്കാൻ നീ വളർന്നോ?" തുടങ്ങിയ വാക്കുകൾഅഹങ്കാരത്തിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നതാണ്.

3. സംസാരത്തിലെ പരിഹാസവും പുച്ഛവും:

മറ്റൊരാളെ മാനസികമായി തളർത്തുന്ന രീതിയിലുള്ള സംസാരം വാക്കുകളിലെഅഹങ്കാരമാണ്.

സ്വരത്തിലെ മാറ്റം: മറ്റുള്ളവരോട് സംസാരിക്കുമ്പോൾ അവരെ താഴ്ത്തിക്കെട്ടുന്ന രീതിയിൽശബ്ദം ഉയർത്തുകയോ പരിഹസിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത് ഖുർആൻ വിലക്കിയ കാര്യമാണ്.

അല്ലാഹു പറയുന്നു: "മനുഷ്യരുടെ നേരെ നീ നിന്റെ കവിൾ തിരിക്കരുത് (മുഖം തിരിച്ചുസംസാരിക്കരുത്)..." (സൂറത്തു ലുഖ്മാൻ: 18). ഖുർആനിക മുന്നറിയിപ്പ്

നേരത്തെ സൂചിപ്പിച്ച സൂറത്തുൽ ഇസ്റായിലെ 37-ാം വചനം ഇങ്ങനെ പൂർത്തിയാകുന്നു: ഭൂമിയിൽ നീ അഹങ്കാരത്തോടെ നടക്കരുത്. തീർച്ചയായും നിനക്ക് ഭൂമിയെ പിളർക്കാനോ, പർവ്വതങ്ങളോളം ഉയരത്തിലെത്താനോ കഴിയില്ല."നമ്മുടെ വാക്കുകൾ എത്രവലിയതാണെങ്കിലും പ്രപഞ്ചനാഥന്റെ മുന്നിൽ നമ്മൾ എത്ര നിസ്സാരരാണെന്ന് ഈ വചനംഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. നാവിലൂടെ വരുന്ന അഹങ്കാരം ഒരാളുടെ സൽക്കർമ്മങ്ങളെ മുഴുവൻനശിപ്പിക്കാൻ കാരണമായേക്കാം.

3. വസ്ത്രധാരണത്തിലെ അഹങ്കാരം – 

പുറംചിഹ്നങ്ങളിലൂടെ കിബ്ർ

ഇസ്‌ലാം സൗന്ദര്യം നിരോധിക്കുന്നില്ല.

ശുചിത്വവും നല്ല വസ്ത്രധാരണവും

ദീനിന്റെ ഭാഗമാണ്.

എന്നാൽ അഹങ്കാരത്തിനായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നത്

കർശനമായി നിരോധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ പറഞ്ഞു:

“അഹങ്കാരത്തോടെ വസ്ത്രം വലിച്ചുനടക്കുന്നവനെ

കിയാമത്തുനാളിൽ അല്ലാഹു നോക്കുകയില്ല.”

(സഹീഹ് ബുഖാരി, മുസ്ലിം)

ഇവിടെ നിരോധിച്ചത്

വസ്ത്രത്തിന്റെ നീളമല്ല,

ഹൃദയത്തിലെ അഹങ്കാരമാണ്.

വസ്ത്രം മറ്റുള്ളവരെ ചെറുതായി കാണാൻ

ഉപയോഗിക്കുന്ന നിമിഷം

അത് ഇബ്ലീസിന്റെ പാതയാകുന്നു.

1. സൗന്ദര്യവും അഹങ്കാരവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം

ഇസ്‌ലാം ഒരു ലളിതമായ മതം മാത്രമല്ല, അത് സൗന്ദര്യബോധമുള്ള മതം കൂടിയാണ്.

സൗന്ദര്യം ;അല്ലാഹു നൽകിയ അനുഗ്രഹങ്ങൾ പ്രകടമാക്കുന്നതിനും, വൃത്തിയായിജീവിക്കുന്നതിനും വേണ്ടി നല്ല വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നത് ഒരു സുന്നത്തായ കാര്യമാണ്.

അഹങ്കാരം: "ഈ വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ ഞാൻ മറ്റുള്ളവരേക്കാൾ ഉയർന്നവനായി" എന്ന ചിന്ത മനസ്സിൽ വരികയും, സാധാരണക്കാരായ മനുഷ്യരെ പുച്ഛത്തോടെ നോക്കുകയുംചെയ്യുന്നതാണ് യഥാർത്ഥ അഹങ്കാരം.

2. "വസ്ത്രം വലിച്ചിഴച്ചു നടക്കൽ" - പശ്ചാത്തലം

പുരാതന കാലത്ത് രാജാക്കന്മാരും സമ്പന്നരും തങ്ങളുടെ പദവി കാണിക്കാൻ വേണ്ടിനിലത്ത് തട്ടുന്ന രീതിയിൽ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിക്കുമായിരുന്നു. ദരിദ്രർക്ക് തുണി പോലുംകിട്ടാത്ത കാലത്ത്, തങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടം പോലെ തുണിയുണ്ട് എന്ന് കാണിക്കാനായിരുന്നു ഈരീതി. ഈ മാനസികാവസ്ഥയെയാണ് പ്രവാചകൻ ﷺ കർശനമായി എതിർത്തത്.

ഒരിക്കൽ അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ) ചോദിച്ചു: "അല്ലാഹുവിന്റെ റസൂലേ, ശ്രദ്ധിച്ചില്ലെങ്കിൽഎന്റെ വസ്ത്രം താഴേക്ക് വീണുപോകാറുണ്ട് (അത് അഹങ്കാരമാകുമോ?)" നബി ﷺപറഞ്ഞു: "താങ്കൾ അത് അഹങ്കാരത്തോടെ ചെയ്യുന്നവരിലല്ല."

ഇതിൽ നിന്ന് വസ്ത്രത്തിന്റെ അളവിനേക്കാൾ അത് ധരിക്കുന്നവന്റെ ഉദ്ദേശ്യത്തിനാണ്(Niyyah) ഇസ്‌ലാം പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് എന്ന് വ്യക്തമാകുന്നു.

3. വസ്ത്രധാരണത്തിലെ കിബ്റിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ

താരതമ്യം ചെയ്യുക: മറ്റൊരാളുടെ വസ്ത്രം മോശമാണെന്ന് കരുതി അവരോട്സംസാരിക്കാൻ വിമുഖത കാണിക്കുക.

പ്രദർശനം (Riya): ദൈവത്തെ പ്രീതിപ്പെടുത്താനല്ല, മറിച്ച് ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ഒരു'വിഐപി' പരിവേഷം ലഭിക്കാൻ വേണ്ടി മാത്രം വിലകൂടിയ വസ്ത്രങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക.

ധൂർത്ത്: ഒരാളുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതിക്ക് താങ്ങാൻ കഴിയാത്ത രീതിയിൽ മറ്റുള്ളവരെകാണിക്കാൻ വേണ്ടി മാത്രം കടം വാങ്ങിയോ മറ്റോ ആഡംബര വസ്ത്രങ്ങൾ വാങ്ങുന്നത്അഹങ്കാരത്തിന്റെ വഴിയാണ്.

ഉപസംഹാരം

വസ്ത്രം എന്നത് നമ്മുടെ ശരീരത്തെ മറയ്ക്കാനും അല്ലാഹുവിനോട്നന്ദിയുള്ളവരാകാനുമുള്ള ഒരു മാർഗ്ഗമാണ്. ഒരു നല്ല വസ്ത്രം ധരിക്കുമ്പോൾ നമ്മുടെഉള്ളിൽ വിനയമാണ് ഉണ്ടാവേണ്ടത്. കാരണം, ആ വസ്ത്രം വാങ്ങാനുള്ള പണം നൽകിയതുംഅത് ധരിക്കാനുള്ള ആരോഗ്യം നൽകിയതും അല്ലാഹുവാണ്. ആദം സന്തതികളേ, നിങ്ങളുടെ നഗ്നത മറയ്ക്കാനും അലങ്കാരത്തിനുമായി നാം നിങ്ങൾക്ക് വസ്ത്രംനൽകിയിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഭക്തിയാകുന്ന വസ്ത്രമാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമം." (സൂറത്തുൽഅഅ്റാഫ്: 26)

4. ആഡംബരത്തിന്റെ അഹങ്കാരം – 

1. ഖാറൂനിയ്യത്ത് (ഖാറൂനിന്റെ മനസ്സ്)

സമ്പത്ത് സംസാരിക്കുമ്പോൾ

സമ്പത്ത് ഒരു പരീക്ഷയാണ്.

അത് അല്ലാഹുവിന്റെ അനുഗ്രഹവും

അതേ സമയം പരീക്ഷയും കൂടിയാണ്.

ഖുർആൻ പറയുന്നു:

“നിനക്ക് നൽകിയതിൽ സന്തോഷിക്കരുത്;

ഭൂമിയിൽ അഹങ്കാരത്തോടെ നടക്കുകയും ചെയ്യരുത്.”

(അൽ-ഖസസ് 28:76)

ഈ വചനം ഖാറൂനിനെക്കുറിച്ചുള്ളതാണ്. തനിക്ക് ലഭിച്ച അളവറ്റ സമ്പത്ത് തന്റെ മിടുക്ക്കൊണ്ടുമാത്രം ലഭിച്ചതാണെന്ന് അവൻ വാദിച്ചു. “ഇതെന്റെ അറിവുകൊണ്ട് എനിക്ക്ലഭിച്ചതാണ്" എന്നതായിരുന്നു അവന്റെ വാക്ക്. ഈ ചിന്തയാണ് ആഡംബരത്തിന്റെഅഹങ്കാരം. സമ്പത്ത് നൽകിയ റബ്ബിനെ മറന്ന്, അത് സ്വന്തം കഴിവാണെന്ന്വിശ്വസിക്കുമ്പോൾ മനുഷ്യൻ അഹങ്കാരിയാകുന്നു.

2. പ്രദർശനം (Show-off) എന്ന രോഗം

ആഡംബരം അഹങ്കാരമായി മാറുന്നത് അത് മറ്റുള്ളവരുടെ മുൻപിൽ 'പ്രദർശിപ്പിക്കാൻ' തുടങ്ങുമ്പോഴാണ്.

💕 ഒരു വലിയ വീട് നിർമ്മിക്കുന്നത് സൗകര്യത്തിനാണെങ്കിൽ അത് അനുഗ്രഹമാണ്. എന്നാൽ അത് നാട്ടിലെ മറ്റുള്ളവരെക്കാൾ വലുതാകണം എന്ന വാശിയിലാണെങ്കിൽ അത്അഹങ്കാരമാണ്.

💕 വിലകൂടിയ വാഹനം വാങ്ങുന്നത് യാത്ര സുഗമമാക്കാനാണെങ്കിൽ അത് തെറ്റല്ല. എന്നാൽ ആ കാറിൽ ഇരിക്കുമ്പോൾ വഴിയിലൂടെ നടക്കുന്നവരോട് പുച്ഛംതോന്നുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അത് 'കിബ്ർ' ആണ്.

3. സോഷ്യൽ മീഡിയയും ആധുനിക അഹങ്കാരവും

ഇന്നത്തെ കാലത്ത് ആഡംബരത്തിന്റെ അഹങ്കാരം ഏറ്റവും കൂടുതൽ പ്രകടമാകുന്നത്സോഷ്യൽ മീഡിയയിലൂടെയാണ്.

കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണം, താമസിക്കുന്ന ഹോട്ടലുകൾ, നടത്തുന്ന യാത്രകൾ എന്നിവയെല്ലാംമറ്റുള്ളവരെ കാണിക്കാനും അവരിൽ അസൂയ ജനിപ്പിക്കാനും വേണ്ടി മാത്രം പോസ്റ്റ്ചെയ്യുന്നത് അഹങ്കാരത്തിന്റെ പുതിയ രൂപമാണ്. എനിക്കുള്ളത് നിങ്ങൾക്കില്ലല്ലോ" എന്നപരോക്ഷമായ സന്ദേശമാണ് ഇത്തരം പ്രദർശനങ്ങളിലൂടെ നൽകുന്നത്.

ഒരു വിശ്വാസി തന്റെ സമ്പത്തിനെ കാണേണ്ടത് "ഇത് എന്റെ റബ്ബ് എന്നെ പരീക്ഷിക്കാൻനൽകിയതാണ്" എന്ന ബോധ്യത്തോടെയാണ്. നമ്മൾ ഇന്ന് ഉപയോഗിക്കുന്ന വലിയ വീടുംവിലകൂടിയ വാഹനവും നാളെ മണ്ണടിഞ്ഞു പോകുന്നവയാണ് എന്ന ചിന്ത ആഡംബരത്തിന്റെഅഹങ്കാരത്തിൽ നിന്ന് നമ്മെ മോചിപ്പിക്കും. നബി ﷺ പറഞ്ഞു: "അഹങ്കാരവുംധൂർത്തുമില്ലാതെ നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് തിന്നുകയും കുടിക്കുകയും ധരിക്കുകയും ദാനംചെയ്യുകയും ചെയ്യുക." (ബുഖാരി)

5:അറിവിലെ അഹങ്കാരം – 

‘ഞാനറിയുന്നു’ എന്ന രോഗം

അറിവ് വിനയം വർധിപ്പിക്കണം.

എന്നാൽ ചിലർക്കത്

അഹങ്കാരം വർധിപ്പിക്കുന്നു.

ഖുർആൻ പറയുന്നു:

“നിനക്ക് അല്പമായ അറിവ് മാത്രമേ നൽകിയിട്ടുള്ളൂ.”

(അൽ-ഇസ്റാ 17:85)

“എനിക്ക് എല്ലാം അറിയാം”

എന്ന് ചിന്തിക്കുന്നവൻ

അറിവിന്റെ വാതിൽ തന്നെ അടയ്ക്കുന്നു.

1. അറിവ് ഒരു 'മഴ' പോലെയാണ്

അറിവിനെ പണ്ഡിതന്മാർ മഴയോടാണ് ഉപമിച്ചിരിക്കുന്നത്. മഴ പെയ്യുമ്പോൾ താഴ്ന്നപ്രദേശങ്ങളിൽ വെള്ളം നിൽക്കുന്നു, എന്നാൽ ഉയർന്ന കുന്നുകളിൽ നിന്ന് വെള്ളംഒഴുകിപ്പോകുന്നു. അതുപോലെ, വിനയമുള്ള ഹൃദയങ്ങളിൽ മാത്രമേ അറിവ്തങ്ങിനിൽക്കുകയുള്ളൂ. താൻ വലിയവനാണെന്ന് ചിന്തിക്കുന്ന (ഉയർന്നകുന്നിനെപ്പോലെയുള്ള) ഹൃദയങ്ങളിൽ നിന്ന് അറിവിന്റെ ഗുണം നഷ്ടപ്പെട്ടുപോകും.

2. അറിവിലെ അഹങ്കാരത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ;

മറ്റുള്ളവരെ വിഡ്ഢികളായി കാണുക: തനിക്ക് അറിയാവുന്ന കാര്യങ്ങൾ അറിയാത്തവരെപരിഹസിക്കുകയോ അവരോട് മോശമായി പെരുമാറുകയോ ചെയ്യുക. ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാൻഇഷ്ടപ്പെടാതിരിക്കുക: താൻ പറയുന്നത് അന്തിമ സത്യമാണെന്നും, ആരും അത് തിരുത്താൻപാടില്ലെന്നും വാശി പിടിക്കുക. തർക്കിച്ചു ജയിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം: സത്യം കണ്ടെത്താനല്ല, മറിച്ച് മറ്റുള്ളവരെ തോൽപ്പിക്കാനും സ്വന്തം പാണ്ഡിത്യം തെളിയിക്കാനുമായി അറിവിനെഉപയോഗിക്കുക. അറിവില്ലാത്ത വിഷയത്തിൽ സംസാരിക്കുക: "എനിക്കറിയില്ല" എന്ന്പറയാനുള്ള മടി കാരണം തെറ്റായ കാര്യങ്ങൾ വിളിച്ചു പറയുക. 3. "എനിക്കറിയില്ല" എന്നപാഠം

യഥാർത്ഥ പണ്ഡിതന്മാർ എപ്പോഴും വിനയമുള്ളവരായിരുന്നു. ഇമാം മാലിക് (റ)വിനോട്ഒരാൾ നാൽപ്പത് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചപ്പോൾ, അതിൽ മുപ്പത്തിയാറ് ചോദ്യങ്ങൾക്കും"എനിക്കറിയില്ല" എന്നാണ് അദ്ദേഹം മറുപടി നൽകിയത്. തനിക്ക് അറിവില്ലാത്ത കാര്യംതുറന്നു സമ്മതിക്കുന്നത് അഹങ്കാരമില്ലാത്ത മനസ്സിന്റെ അടയാളമാണ്. ഖുർആനിലെ പാഠം

സൂറത്തുൽ കഹ്‌ഫിലെ മൂസാ (അ) നബിയുടെയും ഖിള്‌ർ (അ) മിന്റെയും ചരിത്രം അറിവിലെഅഹങ്കാരത്തിനെതിരെയുള്ള വലിയൊരു പാഠമാണ്. അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതനായിരുന്നിട്ടുംമൂസാ നബി (അ) അറിവ് തേടി ഖിള്‌ർ (അ) മിന്റെ അടുത്തേക്ക് പോയത്, തന്നേക്കാൾഅറിവുള്ളവർ ലോകത്തുണ്ടെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുത്താനായിരുന്നു. ഓരോ അറിവുള്ളവന്മുകളിലും അതിനേക്കാൾ അറിവുള്ളവനായ മറ്റൊരാളുണ്ട്." (സൂറത്ത് യൂസുഫ്: 76) അറിവ് വെളിച്ചമാണ്. ആ വെളിച്ചം നമ്മെ നയിക്കേണ്ടത് വിനയത്തിലേക്കാണ്. അറിവ്കൂടുന്തോറും അല്ലാഹുവിനോടുള്ള ഭയവും സൃഷ്ടികളോടുള്ള കരുണയുംവർദ്ധിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമേ ആ അറിവ് ഉപകാരപ്രദമാവുകയുള്ളൂ.

6. ഇബാദത്തിലെ അഹങ്കാരം – 

1. ഇബാദത്തിലെ അഹങ്കാരം: ഏറ്റവും വലിയ കെണി

മറ്റെല്ലാ അഹങ്കാരത്തേക്കാളും അപകടകരമാണ് ആരാധനയിലെ അഹങ്കാരം. കാരണം, താൻ ചെയ്യുന്നത് പുണ്യമാണെന്ന ചിന്തയിൽ പാപത്തെ തിരിച്ചറിയാൻ മനുഷ്യന്സാധിക്കാതെ വരുന്നു. ആത്മസംതൃപ്തി (Ujub): സ്വന്തം ആരാധനകളിൽസന്തോഷിക്കുകയും താൻ മറ്റുള്ളവരേക്കാൾ വലിയ 'തഖ്‌വയുടേ' (ഭയഭക്തി) ആളാണെന്ന്കരുതുകയും ചെയ്യുന്നത് ഇബാദത്തുകളെ നശിപ്പിക്കും. മറ്റുള്ളവരെ വിധിക്കൽ: "ഇയാൾപള്ളിയിൽ വരാത്തവനാണ്, ഇയാൾ തെറ്റുകാരനാണ്" എന്നിങ്ങനെ മറ്റുള്ളവരെതാഴ്ത്തിക്കെട്ടുമ്പോൾ സ്വന്തം ആരാധനകൾ അല്ലാഹുവിന്റെ അടുക്കൽഅസ്വീകാര്യമാകുന്നു.

2. വിനയത്തിന്റെ മഹത്തായ മാതൃകകൾ

നിങ്ങൾ സൂചിപ്പിച്ച പ്രവാചകൻ ﷺയുടെയും സഹാബികളുടെയും ജീവിതം വിനയത്തിന്റെഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്. നബി ﷺ: ലോകനേതാവായിരുന്നിട്ടും അവിടുന്ന് സ്വന്തം വസ്ത്രംസ്വയം തുന്നുകയും, ചെരുപ്പ് നന്നാക്കുകയും, വീട്ടുകാർക്കൊപ്പം പണികളിൽ ഏർപ്പെടുകയുംചെയ്തിരുന്നു.

ഉമർ (റ): ജറുസലേമിൽ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ തന്റെ അടിമയെ ഒട്ടകപ്പുറത്തിരുത്തി, ഒട്ടകത്തിന്റെ മൂക്കുകയർ പിടിച്ചു കാൽനടയായി നടന്ന ഉമർ (റ)വിന്റെ വിനയംചരിത്രപ്രസിദ്ധമാണ്. 3. അഹങ്കാരത്തിന്റെ ഭവിഷ്യത്ത്

അഹങ്കാരം എന്നത് അല്ലാഹുവിന്റെ വസ്ത്രമാണ് (കീർത്തിയാകുന്ന വസ്ത്രം അല്ലാഹുവിന്മാത്രമുള്ളതാണ്). അതിൽ പങ്കുചേരാൻ ശ്രമിക്കുന്നവനെ അല്ലാഹു ശിക്ഷിക്കുമെന്ന്ഹദീസുകളിൽ കാണാം. സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം തടയുന്ന 'അണമണിത്തൂക്കം' എന്ന പ്രയോഗം അഹങ്കാരം എത്രത്തോളം സൂക്ഷ്മമായും ഗൗരവമായും കാണണം എന്ന്നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

1.വാക്കുകൾ: പരുഷത മാറി കരുണയും വിനയവും വരുന്നു.

2.നോട്ടം: പുച്ഛം മാറി ബഹുമാനം വരുന്നു.

3. ബന്ധങ്ങൾ: സ്നേഹവും ഐക്യവും വർദ്ധിക്കുന്നു.

അഹങ്കാരം ഉപേക്ഷിക്കാം, വിനയം ധരിക്കാം…

നാവിൽ: 'ഞാൻ' എന്ന 

വാശിയേക്കാൾ സത്യത്തിന് 

വില നൽകുക.

വസ്ത്രത്തിൽ: അലങ്കാരത്തേക്കാൾ 

വിനയം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുക.

സമ്പത്തിൽ: അഹങ്കാരത്തിന് 

പകരം നന്ദി (ശുകൂർ) അറിയിക്കുക.

അറിവിൽ: പഠിക്കാനുള്ള 

മനസ്സ് എപ്പോഴും തുറന്നിടുക.

ഇബാദത്തിൽ: എല്ലാം അല്ലാഹുവിന്റെ 

അനുഗ്രഹമാണെന്ന് കരുതുക.

അല്ലാഹുവേ,

ഞങ്ങളെ സത്യം കേൾക്കുമ്പോൾ വിനയിക്കുന്ന ഹൃദയങ്ങളാക്കേണമേ,

മറ്റുള്ളവരെ ചെറുതായി കാണാത്ത കണ്ണുകളാക്കേണമേ,

‘ഞാൻ’ എന്ന വാക്കിനെക്കാൾ ‘അല്ലാഹു’ എന്ന സത്യത്തെ വലുതാക്കുന്നനാവുകളാക്കേണമേ.”

ആമീൻ.