ഖുലയും ഫസ്ഖും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം;
ഇസ്ലാമിക നിയമപ്രകാരം ഒരു സ്ത്രീക്ക് തന്റെ ഭർത്താവിൽ നിന്ന് വിവാഹമോചനംതേടാനുള്ള അവകാശത്തെയാണ് 'ഖുല' (Khula) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
എന്താണ് ഖുല?
ഭർത്താവുമായി ചേർന്നുപോകാൻ സാധിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ, ഭാര്യ തന്റെവിവാഹമൂല്യത്തിന്റെ (മഹർ) ഒരു ഭാഗമോ പൂർണ്ണരൂപമോ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റെന്തെങ്കിലുംപ്രതിഫലമോ ഭർത്താവിന് നൽകിക്കൊണ്ട് വിവാഹബന്ധം വേർപെടുത്തുന്ന രീതിയാണിത്. ഭർത്താവ് വിവാഹമോചനം നൽകുന്നതിനെ 'ത്വലാഖ്' എന്ന് വിളിക്കുമ്പോൾ, ഭാര്യ മുൻകൈഎടുത്ത് നടത്തുന്ന മോചനമാണ് 'ഖുല'.
വിശുദ്ധ ഖുറാനിലെ സൂറത്തുൽ ബഖറയിൽ ഖുലയെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നത് ഇപ്രകാരംമാണ്. ...
“ഇനി അവർ ഇരുവർക്കും അല്ലാഹുവിന്റെ പരിധികൾ പാലിച്ചുപോരാൻ കഴിയില്ലെന്ന്നിങ്ങൾക്ക് ഭയമുണ്ടെങ്കിൽ, അവൾ എന്തെങ്കിലും നൽകി സ്വയം മോചിതയാകുന്നതിൽഅവർ ഇരുവർക്കും കുറ്റമില്ല..." (ഖുർആൻ 2:229).
അല്ലാഹു നിശ്ചയിച്ച പരിധിക്കുള്ളിൽ നിന്നുകൊണ്ട് കുടുംബജീവിതം മുന്നോട്ട്കൊണ്ടുപോകാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ബോധ്യപ്പെട്ടാൽ ഈ മാർഗ്ഗം സ്വീകരിക്കാം.
ചരിത്രവും (ആദ്യത്തെ ഖുല)
ഇസ്ലാമിക ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഖുല കേസ് സാബിത് ബിൻ ഖൈസ് (റ) എന്നസ്വഹാബിയുടെ ഭാര്യയുടേതാണ്.
▪️ചരിത്രം:
സാബിത്തിന്റെ ഭാര്യ പ്രവാചകന്റെ (സ) അടുക്കൽ വന്ന് പറഞ്ഞു: "അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, സാബിത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെയോ ദീനിനെയോ ഞാൻ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നില്ല. എന്നാൽമുസ്ലിമായ ശേഷം (അദ്ദേഹത്തോടുള്ള ഇഷ്ടക്കുറവ് കാരണം) നന്ദികേടിലേക്ക് പോകാൻഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല."
▪️ പ്രവാചകൻ്റെ മറുപടി: "അദ്ദേഹം നിനക്ക് നൽകിയ തോട്ടം നീ തിരിച്ചുനൽകുമോ?" എന്ന് ചോദിച്ചു. അവർ സമ്മതിച്ചു. തുടർന്ന് തോട്ടം തിരിച്ചുവാങ്ങാനും അവളെമോചിപ്പിക്കാനും പ്രവാചകൻ സാബിത്തിനോട് നിർദ്ദേശിച്ചു (സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി).
എപ്പോൾ ഖുല ചെയ്യാം?
വെറുതെ ഒരു കാരണവുമില്ലാതെ ഖുല തേടുന്നത് പ്രവാചകൻ വിലക്കിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽതാഴെ പറയുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഇത് അനുവദനീയമാണ്:
▪️ഭർത്താവിനോട് അങ്ങേയറ്റത്തെ വെറുപ്പ് തോന്നുക.
▪️ഭർത്താവിന്റെ സ്വഭാവദൂഷ്യം അല്ലെങ്കിൽ പീഡനം.
▪️ശാരീരികമായ വൈകല്യങ്ങളോ മറ്റ് അസ്വസ്ഥതകളോ കാരണം ബന്ധം തുടരാൻകഴിയാതിരിക്കുക.
▪️ഇസ്ലാമികമായ ബാധ്യതകൾ നിറവേറ്റാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യം.
5. എങ്ങനെയാണ് നടപടിക്രമം?
▪️ ആവശ്യം ഉന്നയിക്കുക: ഭാര്യ ഭർത്താവിനോട് വിവാഹമോചനം ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
▪️പ്രതിഫലം: വിവാഹസമയത്ത് വാങ്ങിയ മഹറോ മറ്റോ തിരിച്ചുനൽകാൻ ഭാര്യതയ്യാറാകണം (ഇത് ഭർത്താവുമായി സംസാരിച്ച് തീരുമാനിക്കാം).
▪️സമ്മതം: ഭർത്താവ് ഇത് അംഗീകരിക്കുകയും "ഞാൻ നിന്നെ ഖുല ചെയ്തു" എന്ന്പറയുകയും വേണം.
▪️കോടതി/മധ്യസ്ഥർ: ഭർത്താവ് ഇതിന് തയ്യാറാകാത്ത പക്ഷം ഭാര്യക്ക് ഖാസിയെയോ(ശരീയത്ത് കോടതി) നിയമപരമായ മധ്യസ്ഥരെയോ സമീപിച്ച് ഖുല നേടിയെടുക്കാം.
പ്രധാനപ്പെട്ട അറിവുകൾ
▪️ ഇദ്ദ (Iddah): ഖുലക്ക് ശേഷമുള്ള ഇദ്ദ കാലയളവ് ഒരു മാസമുറ (One menstrual cycle) മാത്രമാണെന്നാണ് പ്രബലമായ അഭിപ്രായം (ഗർഭിണിയാണെങ്കിൽ പ്രസവം വരെ).
▪️മടക്കിയെടുക്കൽ: ത്വലാഖ് ചൊല്ലിയാൽ ഭർത്താവിന് ഭാര്യയെ മടക്കിയെടുക്കാൻ(റുജൂഅ്) അവകാശമുണ്ട്. എന്നാൽ ഖുല നടന്നാൽ, ഭർത്താവിന്റെ സമ്മതത്തോടെയല്ലബന്ധം വേർപിരിയുന്നത് എന്നതുകൊണ്ട് തന്നെ പിന്നീട് ഒന്നിക്കണമെങ്കിൽ പുതിയനിക്കാഹ് തന്നെ വേണ്ടിവരും.
വിവാഹബന്ധം വേർപെടുത്തുന്നതിനായി ഇസ്ലാമിക നിയമത്തിലുള്ള മറ്റൊരു പ്രധാനപ്പെട്ടരീതിയാണ് 'ഫസ്ഖ്' (Faskh). ഇത് ഖുലയിൽ നിന്നും ത്വലാഖിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമാണ്.
ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ, ഒരു ഇസ്ലാമിക ഖാസിയോ (ജഡ്ജി) കോടതിയോ ഇടപെട്ട്വിവാഹബന്ധം റദ്ദാക്കുന്നതിനെയാണ് ഫസ്ഖ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
ഖുലയും ഫസ്ഖും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം;
▪️ഖുല: ഭാര്യ പ്രതിഫലം (മഹർ) നൽകി ഭർത്താവിന്റെ സമ്മതത്തോടെ ബന്ധംവേർപെടുത്തുന്നു.
▪️ഫസ്ഖ്: ഭർത്താവിന്റെ സമ്മതം ആവശ്യമില്ല. കൃത്യമായ കാരണങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ ഖാസിക്ക്വിവാഹം റദ്ദാക്കാം. ഇവിടെ ഭാര്യ മഹർ തിരിച്ചുനൽകേണ്ടതില്ല (ചില പ്രത്യേകസാഹചര്യങ്ങളിലൊഴികെ).
ഫസ്ഖിന് കാരണമാകുന്ന സാഹചര്യങ്ങൾ;
താഴെ പറയുന്ന കാരണങ്ങളാൽ ഒരു സ്ത്രീക്ക് ഫസ്ഖിന് വേണ്ടി ഖാസിയെ സമീപിക്കാം:
▪️ചെലവിന് നൽകാതിരിക്കുക: ഭർത്താവ് ഭാര്യയുടെ ഭക്ഷണത്തിനും വസ്ത്രത്തിനുംതാമസത്തിനുമുള്ള അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ (നഫഖ) നൽകാതിരിക്കുക.
▪️ ശാരീരിക/മാനസിക പീഡനം: ഭർത്താവിൽ നിന്ന് കഠിനമായ ഉപദ്രവങ്ങൾ ഏൽക്കേണ്ടിവരിക.
▪️കാണാതാവുക: ഭർത്താവിനെക്കുറിച്ച് വർഷങ്ങളോളം വിവരമൊന്നുമില്ലാതിരിക്കുക.
▪️ലൈംഗിക ശേഷിക്കുറവ്: ദാമ്പത്യ കടമകൾ നിർവഹിക്കാൻ ഭർത്താവിന് ശാരീരികമായികഴിയാതിരിക്കുക.
▪️മതം മാറുക: ഭർത്താവ് ഇസ്ലാം മതം ഉപേക്ഷിക്കുക (മുർത്തദ്ദാവുക).
▪️തടവ് ശിക്ഷ: ഭർത്താവ് ദീർഘകാലം ജയിലിലാകുകയും ഭാര്യക്ക് ജീവിക്കാൻപ്രയാസമാവുകയും ചെയ്യുക.
നടപടിക്രമം (എങ്ങനെ?)
ഭാര്യ നിശ്ചിത കാരണങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി മഹല്ല് ഖാസിക്കോ ശരീയത്ത് കൗൺസിലിനോപരാതി നൽകുന്നു.
ഖാസി ഭർത്താവിനെ വിളിപ്പിക്കുകയും കാര്യങ്ങൾ അന്വേഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഭർത്താവ് തെറ്റുകാരനാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുകയും, അയാൾ ഒത്തുതീർപ്പിനോ ത്വലാഖിനോതയ്യാറാകാതിരിക്കുകയും ചെയ്താൽ ഖാസിക്ക് "ഫസ്ഖ്" (വിവാഹം റദ്ദാക്കൽ) പ്രഖ്യാപിക്കാം.
ഇതോടെ ആ വിവാഹബന്ധം നിയമപരമായി ഇല്ലാതാകുന്നു.
വിവാഹബന്ധത്തിൽ നീതി പുലർത്താൻ കഴിയില്ലെങ്കിൽ മാന്യമായി പിരിയണമെന്ന്ഖുർആൻ അനുശാസിക്കുന്നു....
“ഒന്നുകിൽ മര്യാദയനുസരിച്ച് ദാമ്പത്യം തുടരുക, അല്ലെങ്കിൽ നന്മയോടു കൂടിപിരിച്ചയക്കുക."
(സൂറത്തുൽ ബഖറ: 229)
ഫസ്ഖ് എന്നത് ഒരു സ്ത്രീക്ക് നീതി ഉറപ്പാക്കാനായി ഇസ്ലാം നൽകുന്ന നിയമപരമായപരിരക്ഷയാണ്. ഭർത്താവ് നീതികേട് കാണിക്കുമ്പോൾ ആ ബന്ധത്തിൽ നിന്ന് മോചനംനേടാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു.
പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ;
▪️ഇദ്ദ: ഫസ്ഖിന് ശേഷവും സ്ത്രീ ഇദ്ദ ഇരിക്കേണ്ടതുണ്ട് (സാധാരണയായി മൂന്ന് ശുദ്ധികാലഘട്ടം).
▪️മടക്കിയെടുക്കൽ: ഫസ്ഖ് നടന്നാൽ ഭർത്താവിന് ഭാര്യയെ ഏകപക്ഷീയമായിമടക്കിയെടുക്കാൻ (റുജൂഅ്) അധികാരമില്ല. വീണ്ടും ഒന്നിക്കണമെങ്കിൽ ഇരുവർക്കുംസമ്മതമാണെങ്കിൽ പുതിയ നിക്കാഹ് ആവശ്യമാണ്.
💕 കേരളത്തിലെയും മറ്റും മഹല്ല് സംവിധാനങ്ങളിൽ ഫസ്ഖ് (Faskh) സംബന്ധിച്ചനടപടിക്രമങ്ങൾ സാധാരണയായി എങ്ങനെയാണെന്ന് താഴെ വിവരിക്കുന്നു:
1..മഹല്ല് കമ്മിറ്റിയുടെ/ഖാസിയുടെ പങ്ക്
ഇന്ത്യയിൽ മുസ്ലിം വ്യക്തിനിയമപ്രകാരം (Muslim Personal Law) വിവാഹബന്ധംവേർപെടുത്താൻ ഖാസിമാർക്കോ ശരീഅത്ത് കൗൺസിലുകൾക്കോ അധികാരമുണ്ട്. കേരളത്തിൽ സാധാരണയായി ഓരോ മഹല്ലിലെയും ഖാസി അല്ലെങ്കിൽ മഹല്ല് ജമാഅത്ത്കമ്മിറ്റി ആണ് ഇത്തരം കാര്യങ്ങളിൽ മധ്യസ്ഥത വഹിക്കുന്നത്.
2. പരാതി നൽകൽ:
ഭാര്യക്ക് ദാമ്പത്യം തുടരാൻ സാധിക്കാത്ത വിധം പ്രയാസങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ (നേരത്തെസൂചിപ്പിച്ച കാരണങ്ങൾ), അവർ തന്റെ മഹല്ല് ഖാസിക്ക് രേഖാമൂലം പരാതി നൽകണം. ഈപരാതിയിൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് താൻ ഫസ്ഖ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത് എന്ന് വ്യക്തമാക്കണം.
3. മധ്യസ്ഥ ചർച്ചകൾ (Counseling)
പരാതി കിട്ടിയാലുടൻ ഖാസി വിവാഹബന്ധം റദ്ദാക്കില്ല. പകരം:
▪️ഭർത്താവിനെ മഹല്ലിലേക്ക് വിളിപ്പിക്കും.
▪️രണ്ടുപേരുടെയും ഭാഗം കേൾക്കും.
▪️കുടുംബങ്ങൾ തമ്മിൽ സംസാരിച്ച് പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാൻ (Sulh) പരമാവധി ശ്രമിക്കും.
▪️മധ്യസ്ഥ ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെടുകയും, സ്ത്രീക്ക് ഭർത്താവിനൊപ്പം ജീവിക്കുന്നത്അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുകയും ചെയ്താൽ അടുത്തഘട്ടത്തിലേക്ക് നീങ്ങും.
4. നോട്ടീസ് അയക്കൽ
ഭർത്താവ് മഹല്ലിൽ ഹാജരാകാതിരിക്കുകയോ, ഭാര്യക്ക് നീതി നൽകാൻതയ്യാറാകാതിരിക്കുകയോ ചെയ്താൽ ഖാസി ഭർത്താവിന് നിശ്ചിത ഇടവേളകളിൽ(സാധാരണയായി മൂന്ന് തവണ) നോട്ടീസ് അയക്കും.
5. ഫസ്ഖ് പ്രഖ്യാപിക്കൽ
നോട്ടീസുകളോട് ഭർത്താവ് പ്രതികരിക്കാതിരിക്കുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഭാര്യ പറയുന്നകാരണങ്ങൾ (ഉദാഹരണത്തിന്: മദ്യപാനം, ക്രൂരമായ പീഡനം, ചെലവിന്നൽകാതിരിക്കുക) സത്യമാണെന്ന് തെളിവുകൾ സഹിതം ബോധ്യപ്പെടുകയോ ചെയ്താൽഖാസി വിവാഹം 'ഫസ്ഖ്' ചെയ്തതായി പ്രഖ്യാപിക്കും.
▪️ഇതിനായി മഹല്ല് രജിസ്റ്ററിൽ രേഖപ്പെടുത്തുകയും ഭാര്യക്ക് ഫസ്ഖ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ്നൽകുകയും ചെയ്യും.
▪️ഈ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് ലഭിക്കുന്നതോടെ ആ സ്ത്രീക്ക് നിയമപരമായി മറ്റൊരു വിവാഹംകഴിക്കാൻ (ഇദ്ദക്ക് ശേഷം) അവകാശമുണ്ടാകും.
ചില പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുക:
▪️കോടതി മുഖേന: മഹല്ല് സംവിധാനത്തിന് പുറമെ, 'Dissolution of Muslim Marriages Act, 1939' പ്രകാരം കുടുംബ കോടതി (Family Court) മുഖേനയും ഒരു മുസ്ലിം സ്ത്രീക്ക്വിവാഹമോചനം തേടാവുന്നതാണ്. മഹല്ല് തീരുമാനങ്ങൾ ഭർത്താവ് അംഗീകരിക്കാത്തസാഹചര്യങ്ങളിൽ സിവിൽ കോടതിയുടെ വിധി കൂടുതൽ ബലവത്താണ്.
▪️മഹർ: ഫസ്ഖ് ചെയ്യുമ്പോൾ ഭർത്താവിന്റെ ഭാഗത്താണ് തെറ്റെങ്കിൽ, ഭാര്യ മഹർതിരിച്ചുനൽകേണ്ടതില്ല. എന്നാൽ ഖുലയിൽ (ഭാര്യയുടെ മാത്രം താല്പര്യപ്രകാരംപിരിയുമ്പോൾ) മഹർ തിരിച്ചുനൽകേണ്ടി വരും.
ഒരു കാര്യം ഓർക്കുക: ഓരോ മഹല്ലിനും അവരുടേതായ ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾനടപടിക്രമങ്ങളിൽ ഉണ്ടായേക്കാം....
സമാധാനപൂർണ്ണമായ കുടുംബജീവിതത്തിനായുള്ള പ്രാർത്ഥന
رَبَّنَا هَبْ لَنَا مِنْ أَزْوَاجِنَا وَذُرِّيَّاتِنَا قُرَّةَ أَعْيُنٍ وَاجْعَلْنَا لِلْمُتَّقِينَ إِمَامًا
ഉച്ചാരണം:
"റബ്ബനാ ഹബ് ലനാ മിൻ അസ്വാജിനാ വ ദുർരിയ്യാതിനാ ഖുറത്ത അഅ്യുനിൻവജ്അൽനാ ലിൽ മുത്തഖീന ഇമാമാ"
അർത്ഥം:
"ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, ഞങ്ങളുടെ പങ്കാളികളിൽ നിന്നും സന്തതികളിൽ നിന്നുംഞങ്ങൾക്ക് നീ കൺകുളിർമ നൽകുകയും, ധർമ്മനിഷ്ഠ പാലിക്കുന്നവർക്ക് ഞങ്ങളെമാതൃകയാക്കുകയും ചെയ്യേണമേ."
(സൂറത്തുൽ ഫുർഖാൻ: 74)
Comments
Post a Comment